-Ao meu rapaz nunca nunca lle levou moita idea iso da preparación para a confirmación, pero o último día veu todo cabreado porque o cura seica lles dixo que os gais eran persoas enfermas…

O que me contou esta nai trasladoume a aqueles tempos nos que eu tamén asistía á catequese. Choveu moito desde aquela, choveu a mares, pero aínda me quedan algunhas lembranzas que resistiron intactas o paso dos anos. Vou rescatar unha delas.

A xestión da catequese era cousa do cura da parroquia, pero en ocasións víñannola dar uns frades moi autoritarios que levaban un enorme escapulario colgado do peito. Situaban os mozos a un lado, as mozas ao outro e impoñían un réxime disciplinario moi severo. A súa prédica tiña sempre un tono ultraconservador que non admitía réplica.

Non esquecerei un día no que se ocuparon da teoría da evolución. Empezaron a sinalarnos co dedo e a preguntarnos a cada un de nós ¿Tú madre es una mona? ou ¿Tu padre es un mono?. Nós iamos dicindo que non, claro, pois non estaba o forno para bolos. Ao rematar a rolda de preguntas, o frade expuxo a súa brillante conclusión: ¡Ya veis que eso de que venimos del mono es una gran mentira que debemos combatir!. E asunto rematado: pura lóxica aplicada.

Remataba a década dos 90 e Falabarato foi chamado para impartirlles un cursiño de informática a unhas persoas que traballaban na administración pública. Como a maioría das/dos asistentes non manexara nunca un ordenador, as actividades que se desenvolvían eran elementais: prender a máquina, abrir unha carpeta, usar o rato e todo iso…

Falabarato nunca esquecerá a anécdota protagonizada por unha das asistentes que estaba a facer prácticas co rato. A muller tivo a mala fortuna de que o desprazou sen querer fóra da superficie da mesa e, como non sabía que facer ante tal imprevisto, optou por pedir instrucións a voz en grito, mentres mantiña o rato firmemente agarrado:

-Y ahora, ¿qué hago con el conejo?

Non tería eu máis de dez anos cando actuou Ana Kiro nas festas da Santa Eufemia, en Oza. Lembro que andaba con outros nenos polo campo do baile e que nos chamou un vello da parroquia para que foramos debaixo do palco no que Ana [María Dolores] cantaba e bailaba. Xa alí, o home sinalou coa punta do paraugas as rendixas das táboas mentras nos convidaba, cunha picardía que hoxe me parece máis que inocente, a atisbar dese xeito as interioridades da artista. Non vimos nada, claro, pero vivimos intensamente o momento.

Hoxe entereime do falecemento de Ana Kiro, xusto un día despois de que xa estea soterrada. A morte sae á rúa todos os días, puntual.